De algemene produktie van de glaskralen in Ghana is als volgt; er wordt glaspoeder gemaakt. Dit wordt gemaakt van oud glas (lege flessen, autoruiten) of oude glaskralen. Dit glaspoeder wordt vermengd met een kleurstof (pigment). Het gekleurde glaspoeder wordt in een kleien matrijs gegoten. Een matrijs is een plak klei met daarin gaten. In de gaten komt het glaspoeder. De matrijzen met glaspoeder gaan enige tijd in een oven. In de oven smelt het glaspoeder tot één massa per gat in de matrijs. In ieder gat ontstaat zo een kraal. Na de oven en het afkoelen, worden de glaskralen gepolijst en gewassen.

Beschilderde kralen

De glaskralen worden gemaakt van één kleur glaspoeder. Er ontstaat een kraal met een egale kleur. Na het bakken, polijsten en het wassen wordt de kraal met de hand beschilderd met één of meerdere kleuren. Het beschilderen is monnikenwerk; Één voor één wordt iedere kraal met een klein penseeltje door een geduldig persoon beschilderd.

Een beschilderde kraal is makkelijk te herkennen. De kleur/verf ligt op de kraal en zit niet in de kraal. Indien een kraal wordt afgebroken is de binnenkant één kleur glas.

Transparante kralen

Voor transparante glaskralen worden voornamelijk autoruiten gebruikt, omdat dit glas transparant is en van een goede (constante) kwaliteit. De autoruiten worden klein gemaakt tot glaspoeder. Aan het glaspoeder wordt een kleurstof toegevoegd. De hoeveelheid luistert nauw; te weinig geeft te weinig kleur en te veel vermindert de transparantie van het glas. Een transparante kraal wordt gebakken bij een hogere temperatuur dan bij een niet-transparante kraal; het glas is harder en als het glaspoeder niet volledig samensmelt, wordt de transparantie minder. Ook heeft iedere kleur pigment een andere invloed op de smelttemperatuur van het glas, waardoor het maken van transparante meerkleurige glaskralen een heel precies werkje is. Er zijn kralenmakers die échte specialisten in transparante kralen zijn. Omdat het maken van transparante kralen best ingewikkeld is, zijn deze kralen vaak duurder.

Door komt (een beetje) licht als een kraal tegen het licht worden gehouden.

Glas-gekleurde kralen

In de matrijs worden meerdere kleuren glaspoeder gegoten. Hierdoor ontstaat een kraal met meerdere kleuren glas. De temperatuur mag niet te hoog worden, dan mengen kleuren en blijft er één kleur over. Bij gekleurde transparante kralen luistert de temperatuur nog veel nauwer; te lage temperatuur vemindert de transparantie, te hoge temperatuur vermengt de kleuren tot één kleur.

De glas-gekleurde kralen zijn eenvoudig te onderscheiden van beschilderde kralen. Bij beschilderde glaskralen zit de kleur op het glas in de verf, bij glas-gekleurde kralen zit de kleur in het glas van de kraal. Ook is de tekening van beide kralen verschillend. Het patroon van een beschilderde kraal is door iemand bedacht en gemaakt. Bij de glas-gekleurde kraal ontstaan patronen door hitte, tijd en materiaal in de oven; daar heeft de maker voor een deel geen invloed op.

Gerecyclede kralen

Deze kralen kwam ik afgelopen jaar voor het eerst tegen in een emmer ergens onder een tafel op de kralenmarkt van Agon Manya. Als glaskralen zijn beschadigd of gebroken worden ze vaak hergebruikt. Ze worden verpulverd tot glaspoeder en samen met nieuw glaspoeder worden er nieuwe kralen van gemaakt.

Dit heeft 2 nadelen. Het eerste nadeel is dat het verpulveren van een glaskraal zwaar werk is. Een bonk glas laat zich zomaar klein maken. Daar is veel kracht voor nodig.

Een ander nadeel is dat de kleuren en de tekening van de kraal ook verloren gaan. De verpulverde oude kralen worden alleen gebruikt bij de produktie van niet transparante gekleurde kralen, waardoor er niet meer van de originele kleuren en patronen is terug te vinden.

Iemand heeft onlangs het briljante idee gekregen om dat anders te doen met zelfs fantastische kralen als resultaat. De kralen worden niet meer gepulverd maar als hele kraal verhit. Ze worden zodanig verhit dat ze kneedbaar worden, ongeveer net zoals klei. Dan worden de glaskralen in een matrijs gedrukt en het te veel aan glas wordt verwijderd. Zo ontstaan nieuwe (iets kleinere) gave kralen uit oude gebroken glaskralen, met de oude kleuren en tekening. De tekening veranderd iets door het bewegen en persen van de kralen, maar de kleuren zijn weer als nieuw.

Eerst worden matrijzen voor de kralen gemaakt. Daarna verpulverd men het glas tot glaspoeder. Autoruiten en lege flessen worden hiervoor gebruikt, maar ook gebroken oude kralen worden gerecycled. Het verpulverde glas wordt vermengd met een pigment voor de kleur. Het glaspoeder met de kleurstof wordt in matrijzen gedaan en in een oven gebakken.

Het maken van de matrijzen

Er wordt een ronde schijf van klei gemaakt. De afmetingen ervan hangen af van de maten van de kralen, welke ermee gemaakt worden.

Gaten in de matrijzen

De gaten in de kleischijf worden gemaakt met stokken van hout. Aan het eind van iedere stok zit een puntje wat zorgt voor een diepere holte. In het diepere gaatje wordt eerst een cassavestengeltje gedaan. Dan wordt het verpulverde glas om het stengeltjes heen gegoten. Het stengeltje zal in de oven verbranden en een gat in de kraal achterlaten. Cassave (ook wel cassava,manioc, yuca, balinghoy, mogo, mandioca, kamoteng kahoy of tapioca genoemd) is een eetbare wortelknol, welke veel in Afrika en Zuid-Amerika wordt gegeten. Om te voorkomen dat de kralen produktie in Ghana stilligt, denk ik, dat daar heel veel cassava wordt gegeten.

Veel soorten kralen vragen om veel verschillende matrijzen...

Omdat er verschillende kralen zijn, zijn er heel veel verschillende groottes matrijzen...

Deze matrijs met de holtes dwarsgeeft langgerekte grote kralen.

De matrijzen worden eerst leeg gebakken in een oven. Dan zijn de matrijzen genoeg uitgehard om heel te blijven als ze weer, gevuld met glaspoeder en stengeltjes) de oven ingaan, Nu zal het glaspoeder smelten en zich vormen tot kralen.

Het glas

Het oude glas wordt verpulverd tot poeder. Er wordt pigment aan het glaspoeder toegevoegd. Dan kan het glaspoeder in een holte in de matrijs. Voor een 1 kleurige kraal wordt 1 kleur glaspoeder gebruikt. Voor een meerkleurige kraal worden meerdere kleuren glaspoeder gebruikt.

De matrijzen worden gevuld

Eerst wordt een mix van water en porseleinaarde in de matrijs gedruppeld. Dit hecht zich aan de wand en voorkomt dat tijdens het bakken het glas in de mal vast blijft zitten. Het cassavestengeltje wordt midden in elk gat gestopt en het glaspoeder wordt rondom het stengeltje gegoten. Op de foto wordt aan een witte glaspoeder, stipjes blauw glaspoeder toegevoegd.

De matrijzen zijn dan gereed om de oven in te gaan.

De kralen in de oven

Aan de kleur van de vlammen leest men af of de oven op temperatuur is. Bij de juiste kleur vlammen worden de matrijzen in de oven geschoven.

Na tussen de 20 en 45 minuten bakken, zijn de kralen gebakken en worden de matrijzen uit de oven gehaald.

De laatste handen aan de kralen

Door het bakken hebben de kralen nog scherpe randjes. De kralen worden met stenen, zand en water gepolijst.

De kralen worden hierna gewassen en geregen.

De kralen worden als armband of ketting verkocht op de markt; een kralenmarkt of gewoon op een gewone markt.

Glaskralen worden gemaakt door de Krobo stam. De Krobo stam leeft landinwaarts, zuidelijk van de hoofdstad van Ghana, Accra. Handelskralen of Krobokralen heten deze kralen ook wel.

Voormalige belastingweigeraars maken deze Afrikaanse kralen

De Krobo's werden rond 1900 door de Britten van de Kroboberg verdreven omdat ze belasting ontdoken. Waarschijnlijk probeerden de Britten een gat in de begroting te dichten en de Krobo wilden daar niet voor opdraaien. De Krobo's zijn toen verjaagd van hun berg en leven sindsdien op een paar mijl van hun geliefde berg. De Kroboberg werd heilig voor de Krobo's verklaard en is sinds 1999 zelfs een reservaat.

De kralen worden hier al honderden jaren vervaardigd

De traditie van het glaskralen vervaardigen bestaat in Afrika al eeuwen. Vroeger werd hiervoor hiervoor kalk, soda en zand gebruikt. Vandaag de dag hergebruikt men vooral autoruiten en natuurlijk, lege flessen. Het hergebruiken van gerecycled glas kost veel minder energie dan de ambachelijke oude manier. Voor het glas maken met zand, soda en kalk zijn zeer hoge temperaturen nodig. De kralen worden gekleurd door pigment aan het glas toe te voegen. Ook beschilderen de Krobo hun kralen.

Van een echte kralenmarkt

Een deel van de grote markt van Agon Manya is de kralenmarkt, waar vooral Ghanezen hun kralen kopen. De markt is er op woensdag en zaterdag en is vooral bekend bij de lokale Ghanezen, maar daarom nog niet minder groot en er is zelden een toerist te bekennen.

Daar verkopen de makers de kralen zelf

Op de markt van Agon Manya staan voornamelijk de makers zelf. Door daar te kopen komt het geld terecht bij de makers van de kralen zelf en niet bij handelaren of een groothandel.

Er is een verschil tussen handelaren en kralenmakers. Tussenhandelaren weten weinig over de kralen te vertellen, maar hebben veel en vooral ook veel verschillende kralen. Mensen die hun eigen gemaakte kralen verkopen, hebben veel minder kralen (alleen de kralen die ze gemaakt hebben). Maar de kralenmakers weten er wel veel van en kunnen er veel en enthousiast over vertellen.

Inkopen bij de kralenmakers zelf zorgt er ook voor dat Ghanezen een bestaan kunnen op bouwen met een eigen ambachtelijke kralen. Het houdt de traditie in stand en laat zien aan (vooral jonge) Ghanezen dat hippe, mooie dingen niet alleen van rijke westerse landen komen.

Ook Ghanesen dragen de Afrikaanse kralen

Ghanezen gebruiken ook Afrikaanse kralen. Ze dragen de kleurrijke kettingen en armbanden bij allerlei vieringen; geboortes, huwelijken en ook (uitbundige) begrafenissen. Ze dragen graag meerdere sets armbanden en kettingen tegelijk. Hoe groter het aanzien van de persoon is, hoe meer, uitbundiger en duurder de kettingen, armbanden en natuurlijk ook de kralen zelf.

Dit zijn geen gewone kralen

Nadat de kralen zijn gekocht, worden de kralen verzonden naar Nederland, waar de kralen worden gesorteerd en gewassen. Dan worden de kralen gekocht door mensen in Europa, Australië en Amerika.

Omdat Afrikaanse kralen afwijken van gewone kralen, worden de Afrikaanse kralen vaak gebruikt om op te vallen. Ook combineren de Afrikaanse kralen goed met hout, steen, been, zaden, noten of andere natuurlijke produkten. Door hun aparte voorkomen worden de Afrikaanse kralen ook door professionele kunstenaars gekocht.